Küresel Piyasalarda Jeopolitik Risk Baskısı.
Orta Doğu’daki gerilim ve yükselen petrol fiyatları, küresel piyasalarda satış baskısını artırdı. Enerji maliyetlerindeki artışın enflasyonu tetikleyebileceği endişesi yatırımcıları tedirgin ediyor.
Küresel pay piyasaları geçen hafta Orta Doğu’daki jeopolitik gerilimlerin uzayabileceği ve bunun enerji fiyatları üzerinden enflasyonist baskıları artırabileceği endişesiyle negatif bir seyir izledi. Haftaya yükselen tansiyonla başlayan piyasalar, hafta ortasında kısmi toparlanma gösterse de belirsizliklerin sürmesi nedeniyle genel olarak satıcılı kaldı.
Hürmüz Boğazı Gerilimi Petrol Fiyatlarını Yükseltti
ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırıları sonrası İran’ın Hürmüz Boğazı’na ilişkin tehdit içeren açıklamaları, küresel enerji piyasasında ciddi arz endişelerine yol açtı. Dünyanın enerji ticareti açısından kritik geçiş noktalarından biri olan bu bölgede tanker sevkiyatlarının aksaması petrol fiyatlarında sert yükselişleri beraberinde getirdi.
Artan petrol fiyatları ise küresel ekonomide maliyet kaynaklı enflasyon risklerini yeniden gündeme taşıdı.
Fed’in Politika Adımları Yakından İzleniyor
Makroekonomik veriler de piyasalarda yön arayışını etkiledi. ABD’de açıklanan verilerde özel sektör istihdamı beklentilerin üzerinde artarken, tarım dışı istihdamın 92 bin kişi azalması iş gücü piyasasında yavaşlama sinyali verdi.
Analistler, bu gelişmelerin ABD Merkez Bankası’nın (Fed) önümüzdeki dönemde enflasyon ile resesyon riski arasında zor bir denge kurmak zorunda kalabileceğine işaret ettiğini belirtiyor.
Para piyasalarındaki fiyatlamalara göre Fed’in bu ay faizi sabit bırakacağına kesin gözüyle bakılırken, temmuz ayına kadar faiz indirimi ihtimali öne çıkıyor.
Tahvil Faizleri ve Dolar Güçlendi
Petrol fiyatlarının enflasyonu artırabileceği endişeleriyle ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,14 seviyesine yükseldi. Güçlenen dolar endeksi ise haftalık bazda yüzde 1,4 artarak Temmuz 2025’ten bu yana en hızlı yükselişini kaydetti.
Artan tahvil faizleri ve güçlü doların etkisiyle altının ons fiyatı jeopolitik risklere rağmen yüzde 1,75 düşerek 5 bin 170 dolar seviyesine geriledi.
Petrol Fiyatları Sert Yükseldi
Enerji arzına yönelik endişeler petrol piyasasında da sert hareketlere neden oldu. Brent petrolün varil fiyatı haftalık bazda yüzde 24,4 artarak 90 dolar seviyesine çıktı ve Nisan 2024’ten bu yana en yüksek haftalık kapanışını yaptı.
ABD ve Avrupa Borsalarında Düşüş
Küresel risk iştahındaki azalma borsalara da yansıdı.
New York borsasında haftalık kayıplar şöyle oldu:
- S&P 500: yüzde 2,02 düşüş
- Nasdaq: yüzde 1,27 düşüş
- Dow Jones: yüzde 3,01 düşüş
Avrupa borsalarında ise kayıplar daha sert gerçekleşti:
- FTSE 100: yüzde 5,72
- MIB 30: yüzde 6,48
- DAX: yüzde 6,53
- CAC 40: yüzde 6,84
Analistler, enerji maliyetlerindeki artışın Avrupa’da enflasyon baskısını artırabileceği ve bu nedenle Avrupa Merkez Bankası’nın daha temkinli para politikası izleyebileceği görüşünde.
Asya Piyasalarında da Satış Baskısı
Orta Doğu’daki gelişmeler Asya piyasalarını da olumsuz etkiledi.
Haftalık bazda endekslerdeki düşüşler:
- Kospi (Güney Kore): yüzde 10,56
- Nikkei 225 (Japonya): yüzde 5,49
- Hang Seng (Hong Kong): yüzde 3,28
- Şanghay Bileşik Endeksi: yüzde 0,93
Türkiye’de Gözler TCMB’nin Faiz Kararında
Yurt içinde ise Borsa İstanbul’da satış ağırlıklı bir seyir izlendi. BIST 100 endeksi haftayı yüzde 6,74 düşüşle 12.792,81 puandan tamamladı.
Piyasalarda önümüzdeki hafta Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın açıklayacağı faiz kararı yakından takip edilecek. Ekonomistlerin büyük bölümü politika faizinin yüzde 37 seviyesinde sabit tutulmasını bekliyor.
Öte yandan Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, petrol fiyatlarındaki artışın etkisini sınırlamak amacıyla eşel mobil sisteminin geçici olarak devreye alındığını açıkladı.
