Küresel Kömür Fiyatları Savaş Etkisiyle Rekor Seviyeye Çıktı.
ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarıyla başlayan gerilim enerji piyasalarını sarstı. Artan riskler doğal gazla birlikte küresel kömür fiyatlarının da sert yükselmesine yol açtı.
Orta Doğu’da tırmanan gerilim küresel enerji piyasalarında zincirleme fiyat artışlarını beraberinde getirdi. ABD ve İsrail’in 27 Şubat’ta İran’a yönelik saldırıları sonrası İran’ın misillemeleriyle artan riskler, özellikle enerji arzına yönelik endişeleri büyüttü. Bu gelişmeler hem doğal gaz hem de kömür fiyatlarında dikkat çekici yükselişlere neden oldu.
Enerji Akışındaki Riskler Fiyatları Yükseltti
Bölgede yaşanan gerilim, özellikle dünya enerji ticaretinin önemli geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazıüzerinden geçen petrol ve doğal gaz arzı konusunda endişeleri artırdı.
Enerji arzında yaşanabilecek aksaklık ihtimali doğal gaz fiyatlarını yükseltirken, artan sevkiyat maliyetleri ve taşımacılıkta yaşanan gecikmeler de kömür fiyatlarının yukarı yönlü hareket etmesine neden oldu.
Newcastle Kömür Fiyatları Zirveye Yaklaştı
Asya piyasalarında referans kabul edilen Newcastle kömür vadeli işlemleri önemli bir yükseliş kaydetti.
- 27 Şubat’ta ton başına 115,80 dolar seviyesinde olan fiyat
- 9 Mart’ta 138 dolara kadar yükseldi.
Bu seviye Aralık 2024’ten bu yana görülen en yüksek fiyat olarak kaydedildi. 10 Mart kapanışında ise fiyat 133,65 dolar seviyesinde gerçekleşti.
Rotterdam Kömür Borsasında da Sert Artış
Avrupa piyasaları için referans kabul edilen API2 Rotterdam kömürü fiyatlarında da benzer bir artış yaşandı.
- 27 Şubat’ta ton başına 106 dolar olan fiyat
- 9 Mart’ta 132 dolara yükseldi.
Bu rakam Mayıs 2023’ten bu yana görülen en yüksek seviye olarak kayıtlara geçti. 10 Mart kapanış fiyatı ise 121 dolaroldu.
Doğal Gaz Fiyatları Kömür Talebini Artırdı
Ember Türkiye ve Kafkaslar Bölge Lideri Ufuk Alparslan, doğal gaz fiyatlarındaki yükselişin elektrik üretim maliyetlerini ciddi şekilde artırdığını belirtti.
Alparslan’a göre bazı ülkelerde elektrik üretiminde gaz ve kömür birbirinin yerine kullanılabilen yakıtlar olarak tercih edilebiliyor. Doğal gaz maliyetleri yükseldiğinde üreticiler kömüre yöneliyor ve bu da kömür fiyatlarını artırabiliyor.
Mart ayında Avrupa Birliği’nde doğal gaz santrallerinde elektrik üretim maliyetinin yüzde 51 arttığı belirtiliyor.
Yenilenebilir Enerjiye Geçiş Vurgusu
Uzmanlar fosil yakıt fiyatlarındaki dalgalanmaların enerji güvenliği açısından risk oluşturduğunu belirtiyor.
Yenilenebilir enerji kaynaklarının ise:
- Daha düşük işletme maliyetine sahip olması
- Jeopolitik risklerden daha az etkilenmesi
- Uzun vadede enerji güvenliğini güçlendirmesi
nedeniyle ülkeler için önemli bir alternatif olduğu ifade ediliyor.
Türkiye de Fiyat Artışından Etkileniyor
Uzmanlara göre Türkiye de küresel kömür fiyatlarındaki yükselişten doğrudan etkileniyor.
2025 yılında Türkiye’de kömürden üretilen elektriğin yaklaşık üçte ikisinin ithal kömürden karşılandığı belirtiliyor. Bu durum küresel fiyat dalgalanmalarının Türkiye’nin enerji maliyetleri üzerinde daha fazla etkili olmasına neden oluyor.
Enerji uzmanları, bu nedenle Türkiye’nin yenilenebilir enerji yatırımlarını artırmasının stratejik önem taşıdığına dikkat çekiyor.